Bila je majka Svetog Save, a o njoj se malo zna: Mošti Anastasije Srpske stižu među vernike

O Svetom Savi deca u Srbiji uče od najranijih školskih dana, ali se mnogo ređe govori o ženi koja ga je rodila i odgajala. Prepodobna Anastasija Srpska bila je supruga Stefana Nemanje i majka Rastka Nemanjića, budućeg Svetog Save, a njene mošti početkom oktobra stižu među vernike u Kraljevu.

Mošti Prepodobne Anastasije Srpske biće 2. oktobra ispraćene iz manastira Studenice u manastir Žiču, a narednog dana, 3. oktobra, trebalo bi da kroz Kraljevo prođe velika litija od Trga Svetog Save do Hrama Svetog Save. Prema najavljenom rasporedu, mošti će u Kraljevu ostati do 6. oktobra, kada će vernici imati priliku da im se poklone.

Za roditelje ova vest ima i posebnu simboliku. Iza imena jednog od najznačajnijih ljudi srpske istorije stajala je i jedna majka o kojoj danas znamo neuporedivo manje nego o njenom sinu.

Možda vas zanima

„Imam rak u četvrtom stadijumu, ali neću reći svojoj deci“: Ispovest majke slama srce, jedan strah je proganja

Roditelji, uradite ovo večeras za svoju decu: Sutra je poseban dan

Ima 30 godina, radi i zarađuje, ali i dalje živi tu: Evo zbog čega odrasla deca godinama ostaju kod roditelja i kada je pravo vreme za osamostaljivanje

Ko je bila majka Svetog Save?

Pre nego što je postala monahinja Anastasija, zvala se Ana. Bila je supruga velikog župana Stefana Nemanje i majka Vukana, Stefana, kasnije Stefana Prvovenčanog, i najmlađeg Rastka – budućeg Svetog Save. Srpska pravoslavna crkva navodi da je njen rani život veoma slabo poznat.

Upravo je Rastko postao dete čije će ime vekovima kasnije znati gotovo svako dete u Srbiji.

Prema životopisu koji objavljuje SPC, Ana je Rastka rodila u poznijim godinama, oko 1175. godine, nakon što su se ona i Stefan Nemanja molili za još jedno dete.

Rastko je, međutim, kao veoma mlad izabrao potpuno drugačiji život od onoga koji mu je omogućavalo poreklo.

SPC navodi da je sa 17 godina napustio dvor i otišao putem monaškog života na Svetu Goru. U istom izvoru navodi se i posebno potresan detalj iz života njegove majke – Anastasija nakon njegovog odlaska više nikada nije videla svog najmlađeg sina.

Majka čija su deca ostavila dubok trag

Kada se danas govori o Nemanjićima, najčešće se govori o vladarima, državnicima i svetiteljima. Ali priča o Anastasiji podseća i na ono što često ostaje izvan velikih istorijskih priča – porodicu u kojoj su ta deca odrastala.

SPC njeno nasleđe posebno povezuje sa privrženošću porodici i sinovima Vukanu, Stefanu i Savi, kao i sa njenom verom.

Njena dva sina, Sava i Stefan Prvovenčani, kao i suprug Stefan Nemanja, koji je u monaštvu dobio ime Simeon, kanonizovani su kao svetitelji.

Zato priča o Anastasiji može da se čita i kao priča o jednoj majci čija su deca ostavila ogroman trag mnogo nakon njenog života.

Od Ane do monahinje Anastasije

Godine 1196. i sama Ana napravila je veliku životnu promenu.

Na praznik Blagovesti primila je monaški čin zajedno sa suprugom. Stefan Nemanja postao je monah Simeon, dok je Ana dobila monaško ime Anastasija.

Monaški život nastavila je u manastiru Presvete Bogorodice kod Kuršumlije, gde je provela poslednje godine života. Prema podacima SPC, upokojila se 1200. godine, a sahranjena je u Studenici.

Njene mošti kasnije su pronađene tokom arheoloških radova u priprati manastira Studenice, nedaleko od moštiju Prepodobnog Simeona.

Prilika da porodice upoznaju i majku iza velikog imena

Dolazak moštiju u Kraljevo zato nije samo značajan verski događaj za vernike. To je i prilika da se ponovo govori o ženi koja je ostala u senci mnogo poznatijih članova svoje porodice.

Svetog Savu pamtimo kao prosvetitelja, prvog arhiepiskopa autokefalne Srpske crkve i jednu od centralnih ličnosti srpske srednjovekovne istorije.

Ali pre svega toga bio je Rastko – nečije dete.

A njegova majka bila je Ana, kasnije Prepodobna Anastasija Srpska.